Yeni yönetmelikle birlikte, Türkiye’nin toprak ve arazi varlığının belirlenmesi, tarım arazilerinin sınıflandırılması, geliştirilmesi ve sürdürülebilir şekilde kullanılması için yeni kurallar getirildi. Düzenlemede çevre odaklı sürdürülebilir kalkınma ilkesi ön plana çıkarıldı.

Amaç dışı kullanım için sıkı denetim
Tarım arazilerinin tarım dışı amaçlarla kullanılması artık daha sıkı denetime tabi olacak. Bu kapsamda, kamu kurumları ve yetkili plan müellifleri, planlama sürecine başlamadan önce Tarım Arazileri Değerlendirme ve Bilgilendirme Sistemi (TAD Portal) üzerinden il müdürlüklerine başvuru yapacak.

Gerçek ve tüzel kişilerin başvuruları ise arazinin bulunduğu konuma göre belediyelere veya il özel idarelerine iletilecek. Yapılacak incelemelerde, tarımsal bütünlüğün bozulduğu tespit edilirse talepler doğrudan reddedilecek.

Toprak Koruma Kurulu aktif rol üstlenecek
Yeni düzenlemeyle birlikte Toprak Koruma Kurulu’nun yetki ve sorumlulukları da artırıldı. En az 9 üyeden oluşacak kurul, ayda en az bir kez toplanarak tarım arazilerinin korunmasına yönelik kararlar alacak.

Kurul, gerekli durumlarda en az 6 üye ile toplanabilecek ve kararların geçerli sayılması için en az 6 üyenin olumlu oyu gerekecek.

Büyük ovalar özel koruma altında
“Büyük ova koruma alanı” olarak belirlenen bölgelerdeki tarım arazilerinin amacı dışında kullanımı kesin olarak yasaklandı. Ancak zorunlu durumlarda ve alternatif alan bulunamaması halinde, kurul görüşü doğrultusunda Bakanlık izni verilebilecek.

İzinsiz yapılara yıkım zorunluluğu
Yönetmeliğin en dikkat çeken maddelerinden biri ise izinsiz yapılara yönelik yaptırımlar oldu. Tarım arazileri üzerinde ruhsatsız inşa edilen tüm yapıların yıkılması ve arazinin yeniden tarıma uygun hale getirilmesi zorunlu kılındı.

Bu kapsamda belediyeler ve il özel idareleri, kendilerine bildirilen izinsiz yapıları en geç bir ay içinde yıkmakla yükümlü olacak. Süresi içinde yıkımın gerçekleştirilmemesi durumunda ise Tarım ve Orman Bakanlığı doğrudan müdahale ederek yıkımı gerçekleştirebilecek.

Yeni düzenleme ile tarım arazilerinin korunması, verimli kullanılması ve plansız yapılaşmanın önüne geçilmesi hedefleniyor.

Tarım Arazileri İçin Yeni Dönem: İzinsiz Yapılar Bir Ayda Yıkılacak yazısı ilk önce FRM TV üzerinde ortaya çıktı.

Mevzuata göre özellikle küçük ölçekli tarım arazilerinde kalıcı betonarme yapı yapılmasına izin verilmiyor. Bu kapsamda 5 dönümden küçük arazilerde konut niteliğinde yapı inşa edilmesi mümkün değil. Ancak bazı şartların sağlanması halinde “bağ evi” ya da “tarımsal amaçlı yapı” olarak adlandırılan sınırlı yapılaşmaya yasal olarak izin verilebiliyor.

Gayrimenkul sektör temsilcisi Halil İbrahim Dindi, tarlaya ev yapabilmek için mutlaka yerine getirilmesi gereken beş temel kriter bulunduğunu belirtiyor.

Buna göre ilk şart, arazinin büyüklüğü. Bir tarlada yapı yapılabilmesi için en az 5 dönüm yani 5 bin metrekare büyüklüğünde olması gerekiyor. Bu uygulama, küçük parsellerin yoğun yapılaşmaya açılmasını önlemek ve tarımsal üretimin devamlılığını sağlamak amacıyla getirildi.

İkinci önemli şart ise yol cephesi. Tarlanın kadastral yola en az 25 metre cephesi bulunması gerekiyor. Bu kural, ulaşımın sağlanması ve gerekli altyapı hizmetlerinin sunulabilmesi açısından zorunlu tutuluyor.

Üçüncü kriter ise inşaat oranı ile ilgili. Tarım arazilerinde yapılacak yapının büyüklüğü, toplam arazinin yüzde 5’ini geçemiyor. Böylece geniş tarım alanlarının betonlaşmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Ayrıca yapılacak yapının toplam büyüklüğü de sınırlı tutuluyor. Kurallara göre yapının toplam alanı 250 metrekareyi aşamıyor. Bu sınır, kırsal bölgelerde büyük ve yoğun yapılaşmanın önüne geçmek amacıyla uygulanıyor.

Son olarak ise tüm bu şartlar sağlansa bile ilgili valilik ya da belediyeden resmi inşaat izni alınması gerekiyor. Yetkili kurumların vereceği onay, hem hukuki güvence sağlıyor hem de yapılacak yapının bölgesel planlama ve mevzuata uygunluğunu denetliyor.

Uzmanlar, tarla satın alan vatandaşların ileride mağduriyet yaşamamak için araziyi almadan önce imar durumunu ve yapılaşma koşullarını mutlaka araştırmaları gerektiğini vurguluyor. Aksi halde izinsiz yapılan yapılar hakkında yıkım ve para cezası gibi yaptırımlar uygulanabiliyor.

Tarlaya Ev Yapmak İsteyenlere Kritik Uyarı yazısı ilk önce FRM TV üzerinde ortaya çıktı.